Main sirf doctor ban kar desh ki seva karna chahta tha…
Written By Rahat Ali
“Meri galti kya thi?”
Yeh chaar shabd us purani diary ke pehle panne par likhe the. Diary par dhool jam chuki thi. Kuch panne aansuon se bheeg kar sikud gaye the aur kuch ke kone baar-baar palatne se murjhaye hue phoolon ki tarah tootne lage the. Diary ke andar koi prem kahani nahi thi, na hi kisi mashhoor insaan ki jeevani. Har panne par sirf ek sapna likha tha—ek aisa sapna jo har saal lakhon gharon mein janm leta hai aur kai gharon mein khamoshi se toot jata hai.
Us diary ka malik tha Gurkirat Singh.
Gurkirat Punjab ke ek chhote se pind ka rehne wala tha. Uske pita Sardar Harbhajan Singh ek chhote kisaan the. Unki pagdi unki pehchaan thi aur mehnat unki zindagi. Maa Gurmeet Kaur gaon ke bachchon ko padhati thi aur ghar ki zimmedari bhi sambhalti thi. Ghar ameer nahi tha, lekin har subah Japji Sahib ki bani aur Waheguru ka simran ghar ko himmat se bhar deta tha.
Bachpan se hi Gurkirat ke dil mein ek hi sapna tha—doctor banna.
Yeh sapna kisi film ya motivational speech se paida nahi hua tha.
Ek sardi bhari raat uski dadi ki tabiyat achanak kharab ho gayi. Pind mein doctor nahi tha. Harbhajan Singh unhe tractor-trolley mein bitha kar kai kilometre door hospital le gaye. Raste bhar Gurkirat dadi ka haath pakad kar baitha raha. Hospital pahunchne ke baad doctor ne sirf itna kaha—
“Agar thodi der aur ho jaati, to mushkil ho sakti thi.”
Us din ghar lautte waqt das saal ke Gurkirat ne apne pita se kaha,
“Papaji, main doctor banunga. Taaki sade pind da koi vi banda ilaaj di kami karke takleef na sahe.”
Harbhajan Singh ne usde sir te haath rakhya te bas ik hi gall kahi—
“Waheguru tere hausle nu hamesha barkarar rakhe, puttar.”
Us din se ghar di har ardaas vich ik hor dua jud gayi—”Sada puttar doctor ban jaave.”
School vich Gurkirat hamesha pehle number te aunda si. Teachers kehnde, “Eh munda ik din zaroor vadda naam karega.” Pind de buzurg usnu dekh ke muskura dinde. Gurdware de langar vich seva karan ton baad vi oh apni kitab naal hi baith janda.
Jadon medical entrance exam di tayari shuru hoi, odon asli imtihaan shuru hoya.
Subah chaar vajje uthna.
Nitnem karna.
Maa de hath di chai peeni.
Te phir poora din Biology, Chemistry te Physics de vich khud nu dubo dena.
Usde dost Canada jaan de supne dekh rahe san.
Koi business sambhal reha si.
Koi family function enjoy kar reha si.
Par Gurkirat di duniya sirf ik hi cheez si—doctor banna.
Usde Papaji ne nave kapde kharidne chhad ditta.
Maa ne apni purani choodiyan vech ke coaching di fees bhari.
Jadon Gurkirat nu eh gall pata lagi, usdi akhan bhar aaiyan.
Usne Maa nu keha,
“Maa, enna sab karan di lod nahi si.”
Gurmeet Kaur muskura ke boli,
“Puttar, sona tan fer aa jaanda hai. Par je supna hath ton nikal jaave, oh wapas nahi aunda.”
Us din Gurkirat ne khud naal ik vaada kita—
“Main inna di mehnat nu kabhi zaya nahi jaan dunga.”
…Aur phir aaya woh din jiska intezar usne saalon tak kiya tha.
Medical entrance examination.
Exam centre ke bahar khade hoke usne aankhen band ki aur dheere se kaha—
“Waheguru Ji, bas meri mehnat da insaaf kar dena.”
Ek Sapna Jo System Ki Khamoshi Se Toot Gaya
“Papaji… doctor banna sirf meri khwahish nahi hai. Main chahta hoon ki hamare pind ka koi bhi insaan sirf isliye na mare kyunki uske paas waqt par doctor nahi tha.”
Harbhajan Singh ne apne puttar di gall suni, usde sir te haath rakhya te sirf ik lafz keha…
“Waheguru mehar kare.”
Us din Gurkirat Singh sirf das saal da si.
Usnu na entrance exams da pata si, na rank da, na counselling da, na competition da. Usnu sirf ena pata si ki usdi dadi nu usdi akhan de saamne dard vich tadapna peya si, kyunki pind ton sab ton nazdeeki hospital tak pahunchan vich do ghante lag gaye san. Doctor ne baad vich keha si, “Thodi hor der ho jandi taan mushkil ho sakdi si.”
Us raat Gurkirat ne pehli vaar samjheya si ki doctor sirf ik naukri nahi hunda. Kai vaar doctor kise ghar di umeed hunda hai.
Samay apni raftaar naal langhda gaya.
Punjab de us chhote jehe pind vich har koi Harbhajan Singh nu jaanda si. Oh zameen de ameer nahi san, par izzat de ameer zaroor san. Savere khetaan vich mehnat karna, shaam nu gurdware vich seva karni, te ghar aa ke bachiyan de bhavikh di gall karni—eh hi unna di duniya si.
Gurmeet Kaur har roz school ton aa ke silai vi kardi si. Kai vaar raat de gyarah vajj jaande, par silai machine di awaaz band nahi hundi si.
Ik din Gurkirat ne puchheya, “Maa, tusi aina kam kyun karde ho?”
Gurmeet Kaur muskura ke boli, “Puttar, jadon tu doctor banenga na, fer eh machine vi aaram karegi.”
Gurkirat hass taan ditta, par usnu pata nahi si ki maa di muskurahat de pichhe kinne adhure supne chupde san.
School vich oh hamesha pehle number te aunda si. Teachers kehnde, “Eh munda bahut door jaayega.”
Pind de buzurg jadon usnu dekhde taan kehnde, “Sadda doctor aa reha.”
Eh gallan sun ke Harbhajan Singh diyan akhan chamak uthdiyan.
Par sapne dekhna asaan hunda hai. Ohna nu poora karna bahut mehnga hunda hai.
Medical entrance di tayari shuru hoi taan ghar da hisaab badal gaya.
Coaching di fees…
Hostel da kharcha…
Kitaban…
Mock tests…
Travel…
Har mahine ik nava bill.
Har mahine ik navi fikar.
Harbhajan Singh ne apna purana tractor vechan da faisla kar lita. Nave tractor di jagah second-hand tractor aa gaya.
Gurmeet Kaur ne apni shaadi de same diyan do sone diyan choodiyan vech dittiyan.
Jadon Gurkirat nu pata lagga, oh poori raat nahi sutta.
Savere usne maa nu keha, “Maa, je ena paisa lagna si taan main kise hor course vich chala janda.”
Gurmeet Kaur ne usde muh te haath rakh ditta.
“Puttar… paisa dubara kama laye jaande ne. Par je bachcha apna supna chhad deve, oh ghaata zindagi bhar poora nahi hunda.”
Eh gall Gurkirat de dil vich utar gayi.
Us din ton baad usne apni zindagi da har din ik mission bana lita.
Subah chaar vajje uthna.
Nitnem karna.
Waheguru da shukar ada karna.
Te phir poora din kitabaan de naal.
Dost cricket khedd rahe hunde.
Kise de Instagram te trip diyan photos hundiyan.
Kise da birthday hunda.
Par Gurkirat da calendar sirf ik cheez yaad rakhda si—Test Series, Revision, Mock Exam.
Kai vaar oh hostel di chhat te khada ho ke sochda si, “Ki sachmuch ik din main doctor ban jaunga?”
Phir Papaji da phone aa janda.
“Puttar, fikar na kari. Waheguru mehnat da phal zaroor dinda.”
Eh lafz usdi thakan door kar dinde.
Saal langh gaye.
Aakhir oh din aa gaya jisda intezar sirf Gurkirat nahi, usda poora parivaar kar reha si.
Medical entrance examination.
Savere Gurmeet Kaur ne usde sir te rumal rakh ke ardaas kiti.
Harbhajan Singh ne usnu gale laa ke keha, “Yaad rakh, jeet ya haar baad di gall hai. Imaandari naal paper likh ke aana.”
Gurkirat ne jhuk ke dono de pair chhuye.
Exam centre de bahar hazaran bachche khade san.
Kise de hathan vich admit card si.
Kise de hathan vich paani di bottle.
Koi formulas yaad kar reha si.
Koi chup-chaap akhan band karke Rabb nu yaad kar reha si.
Gate khulle.
Sab andar chale gaye.
Tinn ghante tak sirf pen chalne di awaaz si.
Jadon paper mukkya, Gurkirat de chehre te kai saalan baad sukoon si.
Usne bahar aake sab ton pehla phone Papaji nu laya.
“Papaji…”
“Haan puttar…”
“Lagda… is vaar ho jaunga.”
Phone de doosre passe kujh pal khamoshi rahi.
Phir Harbhajan Singh di awaaz aayi…
“Waheguru da lakh-lakh shukar hai.”
Us shaam ghar vich pehli vaar mithai aayi.
Udhar de paise naal.
Par us mithai da swaad kise mehnat di jeet varga lag reha si.
Kise nu eh andaaza vi nahi si ki kujh dinan baad ik khabar sirf ik exam nahi, balki hazaran gharan di muskurahat nu hamesha layi badal den wali si…
Mithai ka dabba abhi aadha bhi khatam nahi hua tha.
Ghar mein kai mahino baad hasi sunai di thi. Gurmeet Kaur ne Waheguru ka shukrana karte hue rasoi mein kada prasad banaya. Harbhajan Singh ne padosi Baldev Singh ko mithai khilate hue fakhr se kaha, “Lagda ae is vaar saada puttar doctor ban hi jaauga.”
Baldev Singh muskura diye. “Waheguru kirpa kare. Pind nu vi apna doctor mil jaave.”
Us raat Gurkirat bahut dino baad chain ki neend soya.
Subah jab uski aankh khuli to mobile par notifications ki line lagi hui thi.
Coaching group.
Friends.
Telegram channels.
News links.
Sab jagah ek hi baat likhi thi.
“Paper leak ki ashanka…”
Gurkirat ne phone side mein rakh diya.
Usne socha, har saal afwahein chalti hain. Is baar bhi koi jhooth hi hoga.
Lekin dopahar tak TV channels par debates shuru ho chuki thi. Social media par har doosri post isi baare mein thi. Koi leaked question paper ki tasveer share kar raha tha, koi answer key se comparison kar raha tha, koi keh raha tha ki sab afwah hai.
Gurkirat ne khud ko samjhaya.
“Nahi… itni badi pariksha ke saath aisa kaise ho sakta hai?”
Usne TV band kar diya.
Lekin khabrein TV band karne se nahi rukti.
Agle kuch din har subah ek nayi khabar aati.
“Kai jagah chhaape.”
“Investigation jaari.”
“Question paper leak ki jaanch.”
Har din umeed thodi aur kam ho jaati.
Hostel ke us kamre mein, jahan kuch din pehle selection ki baatein hoti thi, ab sirf khamoshi thi.
Ek dost ne gusse mein kitab deewar par de maari.
Doosra bola, “Agar sab pehle se bik gaya tha to hum padh hi kyun rahe the?”
Kisi ke paas jawab nahi tha.
Gurkirat roz Papaji se phone par sirf ek hi baat kehta.
“Sab theek ho jayega.”
Lekin sach to yeh tha ki woh khud bhi dar chuka tha.
Phir ek din woh notification aa gaya jiska dar har imaandaar student ko tha.
Exam radd.
Aage ki prakriya baad mein batayi jayegi.
Bas itni si line.
Lekin us line ne lakhon students ki zindagi ko do hisso mein baant diya.
Ek hissa us din se pehle ka.
Aur ek us din ke baad ka.
Gurkirat bahut der tak mobile ki screen ko dekhta raha.
Uski aankhon ke saamne pichhle paanch saal ghoomne lage.
Subah chaar baje uthna.
Sardiyon mein thande paani se naha kar padhna.
Maa ka silai machine chalana.
Papaji ka purana tractor bechna.
Hostel ki tanha raaten.
Mock tests.
Failures.
Dobara uthna.
Dobara mehnat karna.
Aur phir…
Ek notification.
Jaise kisi ne keyboard ka ek button dabaya aur paanch saal mita diye.
Usne Papaji ka phone nahi uthaya.
Na Maa ka.
Shaam tak ghar mein sab pareshaan the.
Harbhajan Singh ne aakhir hostel ke warden ko phone kiya.
“Puttar theek taan hai?”
Warden ne dheere se kaha, “Ji… kamre mein hai. Bas kise naal gall nahi kar reha.”
Us raat Gurkirat hostel di chhat te akela baitha si.
Neeche shehar diyan lights chamak rahi san.
Par usde andar sab kujh bujh chukka si.
Usne diary nikali.
Kai minute tak khaali panne nu vekhda reha.
Phir sirf ik line likhi—
“Meri galti ki si?”
Na usne cheating kiti.
Na kise ton paper khareedya.
Na kise shortcut da sahara lita.
Usne taan sirf mehnat kiti si.
Fer saza usnu kyun mili?
Agle din hostel de bahar reporters khade san.
Camera har us chehre nu record karna chaunda si jithe dard nazar aa reha si.
Ik patrakar ne puchheya, “Aapko kaisa lag raha hai?”
Ik ladke ne sirf ena keha…
“Lagta hai meri mehnat di koi keemat hi nahi.”
Reporter agle student wal chala gaya.
Par oh lafz Gurkirat de dil vich atak gaye.
Raat nu jadon oh ghar pahunchya, Gurmeet Kaur ne darwaza kholya.
Oh muskuraan di koshish kar rahi si.
Par maa diyan akhan sach nahi chhupa sakdiyan.
Usne sirf ena puchheya—
“Puttar… roti kha la.”
Gurkirat ne pehli vaar maa nu mana kar ditta.
Harbhajan Singh chup-chaap varanda vich baith gaye.
Us raat us ghar vich kise ne khaana theek naal nahi khadha.
Silai machine band si.
TV band si.
Hasna band si.
Sirf ik cheez chal rahi si—
Khamoshi.
Te kai vaar khamoshi sab ton zyada awaaz kardi hai.
Agle kuch hafton tak Gurkirat ne apne kamre ka darwaza bahut kam khola.
Table par rakhi Biology ki kitab wahi khuli padi thi jahan usne exam se ek din pehle padhna chhoda tha. Chemistry ke notes ab bhi rubber band se bandhe hue the. Deewar par chipka hua timetable dheere-dheere apni pakad chhod raha tha. Us par likhe har din ka schedule ab bekaar lagne laga tha.
Subah uthne ki aadat ab bhi thi, lekin uthkar padhne ka hausla nahi bachta tha.
Har roz mobile par ek nayi khabar hoti.
Koi expert examination system par sawal utha raha tha.
Koi political debate chal rahi thi.
Koi social media par gussa zahir kar raha tha.
Lekin Gurkirat ko lag raha tha ki in sab awaazon ke beech students ki asli khamoshi kisi ko sunai hi nahi de rahi.
Ek shaam uska dost Manpreet usse milne aaya.
Dono coaching mein saath padhte the.
Pehle jab bhi milte, baat Physics ke numericals se shuru hoti aur Biology ke diagrams par khatam.
Aaj dono ke paas baat karne ke liye shabd hi nahi the.
Kaafi der tak dono bina bole baithe rahe.
Phir Manpreet ne dheere se kaha,
“Yaad hai, hum kehte the selection ke baad sabse pehle Amritsar jaake matha tekne chalenge?”
Gurkirat ne sir hilaya.
Manpreet ki aankhon mein aansu aa gaye.
“Main Papaji ki aankhon mein pehli baar itni umeed dekhi thi. Aaj unse aankhen milane ki himmat nahi hoti.”
Gurkirat ne uska kandha pakad liya.
Us din usne mehsoos kiya ki dard sirf uska nahi tha.
Hazaron Gurkirat the.
Hazaron Manpreet the.
Aur har ghar ki kahani alag hote hue bhi ek jaisi thi.
Kuch din baad Gurkirat Gurdware gaya.
Langar hall mein seva chal rahi thi.
Bartan dhote hue usne dekha ki uske Papaji chup-chaap farsh saaf kar rahe the.
Unke chehre par shikayat nahi thi.
Bas thakan thi.
Ardaas shuru hui.
Saare log khade ho gaye.
“Nanak Naam Chardi Kala, Tere Bhane Sarbat Da Bhala.”
Ye shabd bachpan se usne hazaron baar sune the.
Lekin aaj pehli baar unka matlab samajh aaya.
Sarbat da bhala…
Sirf apna nahi.
Sabka.
Usne socha, agar system ki ek galti se itne gharon ka sukoon chhin sakta hai, to is dard ko samajhna bhi sabki zimmedari hai.
Ghar lautkar usne almari se apni diary nikali.
Is baar usne sirf apna dard nahi likha.
Usne un sab logon ke baare mein likhna shuru kiya jinse woh pichhle kuch hafton mein mila tha.
Ek ladki, jiski maa ne apna mangalsutra girvi rakhkar coaching ki fees bhari thi.
Ek ladka, jo din mein medical store par kaam karta aur raat ko padhai.
Ek aur student, jiske pita ne retirement ke paise uski taiyari mein laga diye the.
Sabki kahani alag thi.
Lekin ek baat sab mein common thi—
Kisi ne shortcut nahi chaha tha.
Sab sirf imaandari se mauka chahte the.
Us raat Gurkirat ne diary mein likha—
“Paper leak sirf paper nahi churaata.
Ye waqt chura leta hai.
Ye bharosa chura leta hai.
Ye maa-baap ki neend chura leta hai.
Aur kai baar kisi jawaan dil se sapne dekhne ki himmat bhi chura leta hai.”
Usne diary band ki aur khidki ke bahar dekhne laga.
Subah hone wali thi.
Suraj dheere-dheere ug raha tha.
Usne mehsoos kiya ki andhera chahe kitna bhi gehra ho, roshni apna waqt lekar zaroor aati hai.
Usne table par rakhi kitab ko haath mein uthaya.
Panne palte.
Kai jagah usne khud likha hua tha—
“Never Give Up.”
Usne halki si muskaan di.
Pehli baar, exam cancel hone ke baad.
Shayad isliye nahi ki dard khatam ho gaya tha.
Balki isliye ki usne samajh liya tha—
Mehnat ki keemat kisi paper leak se kam nahi ho sakti.
Aur agar imaandaar log padhna chhod denge, to kal hospitalon mein, schoolon mein aur desh ki zimmedariyon par kaun khada hoga?
Usne kitab kholi.
Aur bahut dino baad…
Pehla panna dobara padhna shuru kiya.
Mahine beet gaye.
Calendar badalta raha, lekin Gurkirat ke kamre mein waqt jaise ruk sa gaya tha.
Table par rakhi wohi kitaben, wohi notes, wohi admit card aur wohi diary. Bas ek cheez badal gayi thi—ab Gurkirat pehle jaisa ladka nahi raha tha.
Uski aankhon mein pehle sapne chamakte the.
Ab sawal dikhte the.
Ek din Harbhajan Singh chupchaap uske kamre mein aaye. Unhone dekha ki Gurkirat khidki ke paas baitha bahar kheton ko dekh raha tha.
“Puttar…”
“Ji, Papaji.”
“Mainu ik gall dass.”
Gurkirat ne unki taraf dekha.
“Je kal Waheguru tenu doctor bana deve, taan tu sab ton pehla ki karega?”
Sawal ajeeb tha.
Gurkirat kuch der chup raha.
Phir dheere se bola,
“Main sab ton pehla dadi varge buzurgan layi pind vich free medical camp lagaunga.”
Harbhajan Singh muskura diye.
“Fer eh supna ajj vi zinda hai.”
Us din Gurkirat nu samajh aa gaya ki usda asal supna exam clear karna nahi si.
Usda supna lokan di seva karna si.
Exam us raste da ik hissa si.
Manzil nahi.
Usne diary kholi.
Is vaar usne pehli vaar apne lai nahi likheya.
Usne likheya har us student lai jo kise kamre vich chup baitha si.
Har us maa lai jo har roz Rabb agge apne bachche da naam lai ke ardaas kardi si.
Har us pita lai jisne apni zindagi di kamai ik supne te la ditti si.
Usne likha—
“Agar tum bhi meri tarah kisi paper leak ke shikaar hue ho… to yaad rakhna, tumhari mehnat bekaar nahi gayi.
System galti kar sakta hai.
Log dhokha de sakte hain.
Lekin tumhari imaandari tumse koi nahi chheen sakta.
Ek exam tumhari pehchaan nahi hai.
Tumhari pehchaan tumhari mehnat, tumhara charitra aur tumhara hausla hai.”
Diary ka panna aansuon se bheeg gaya.
Lekin is baar woh aansu haar ke nahi the.
Woh ek naye iraade ke the.
Kuch hafton baad Gurkirat ne dobara padhna shuru kar diya.
Pehle din sirf aadha ghanta.
Doosre din ek ghanta.
Phir dheere-dheere wahi purana routine.
Subah Nitnem.
Waheguru da simran.
Maa di chai.
Kitaban.
Notes.
Tests.
Harbhajan Singh ne ek din door se dekha.
Unhone Gurmeet Kaur se dheere se kaha,
“Dekheya… saada puttar wapas aa gaya.”
Gurmeet Kaur diyan akhan bhar aaiyan.
“Nahi ji… saada puttar kithe gaya hi si. Bas thoda tutt gaya si.”
Us saal Gurpurab de din Gurkirat ne Gurdware vich seva karde hoye ik chhote munde nu dekhya.
Oh lagataar usnu dekh reha si.
Langar khatam hon ton baad oh usde kol aaya te puchheya,
“Veer ji… tusi doctor ho?”
Gurkirat kujh pal chup reha.
Phir halki jehi muskaan naal bola,
“Ajj nahi… par ik din zaroor banunga.”
Munda khush ho ke bhajj gaya.
Par Gurkirat de dil vich oh gall goonjdi rahi.
“Ik din zaroor banunga.”
Us raat usne diary da aakhri panna likheya.
“Meri galti kya thi? Shayad meri koi galti nahi thi.
Galti us soch ki thi jo imaandari ko kamzor samajh baithi.
Galti us vyavastha ki thi jo mehnat ki hifazat nahi kar saki.
Lekin agar main bhi apna sapna chhod doon, to kal kisi aur Gurkirat ko kaun yakeen dilayega ki sachchai ki raah mushkil zaroor hoti hai, lekin bekaar kabhi nahi hoti?
Main doctor isliye nahi banunga ki mere naam ke aage ‘Dr.’ likha jaaye.
Main doctor isliye banunga kyunki kisi maa ko apne bachche ko bachane ke liye ghanton ka safar na karna pade.
Kisi kisaan ko ilaaj ke liye apni zameen na bechni pade.
Kisi buzurg ko dawa ki kami mein tadapna na pade.
Aur kisi bachche ko kabhi yeh na kehna pade—
‘Meri galti kya thi ki main sirf doctor ban kar desh ki seva karna chahta tha?’
Diary band ho gayi.
Kahani khatam nahi hui.
Kyunki har saal lakhon Gurkirat apni kitaben kholte hain.
Har saal lakhon maa-baap apne bachchon ke sapnon ke liye apni zaruratein chhod dete hain.
Har saal lakhon yuva ek imaandaar mauke ki umeed lekar examination hall mein baithte hain.
Unki sabse badi maang koi ehsaan nahi hai.
Sirf itni si hai—
Unki mehnat ka insaaf.
Aur jab tak is desh ka har imaandaar student bina darr, bina bhrashtachar aur bina paper leak ke apni pariksha nahi de sakta, tab tak yeh sawal hum sab se poochha jaata rahega—
“Meri galti kya thi?”

Add comment